فروردین 3, 1400

محقق كيفي لازم است برخي مهارتها را در خود تقويت كند تا بتواند داده هاي خوب جمع اوري كرده و بخوبي تحليل كند و اعتبار نتايج كار پژوهشي خود را افزايش دهد. با توجه به اينكه ابزار پژوهش در تحقيق كيفي، محقق است بنابراين مهارتهاي محقق در كيفيت پژوهش كيفي بسيار تاثيرگذار است. تحقيق كيفي در واقع يك هنر است كه پژوهشگر زماني ميتواند ادعا كند كه آن را فراگرفته كه درگير پزوهش شود دقيقا مانند فراگيري يكي از شاخه هاي هنر مانند نقاشي و موسيقي. تا محقق در درياي تحقيق شنا نكند، درك درستي از پژوهش كيفي نخواهد داشت. برخي از مشخصات مهم پژوهشگر كيفي عبارتند از :

1. قدرت تفكر انتزاعي (abstract Thinking)  كه در آن فرد توانايي شناسايي عمق مفاهيم و تجربيات و تفاسير پاسخگويان را خواهد داشت. در واقع محقق لازم است بتواند انتزاعي فكر كند و آنچه كه در پس پشت تفاسير و تجربيات افراد از پديده هاي گوناگون است شناسايي كند و آن ها را استخراج كند.

2. قدرت انعطاف پذيري: محقق لازم است به ابهام در نتايج واقف بوده و بعلت پيچيده بودن پديده هاي اجتماعي، در دريافت نقدهاي مفيد منعطف باشد. انتظار بدست آمدن نتايج بسيار شفاف  و مشخص و با لبه هاي منظم را نداشته باشد بلكه پديده هاي اجتماعي در هم تنيده هستند و با هم در ارتباط نزديك بوده و لازم است محقق بتواند ابهام فوق را تحمل كند.

3. محقق كيفي لازم است با فرضيات قبلي خود و سوگيريهاي خود كه ممكن است بر جمع آوري داده  و تحليل كيفي تاثير بگذارد كاملا آشنا باشد و در تمام طول تحقيق به آنها  آگاه بوده و از آلوده كردن نتايج با آنها جلوگيري كند.

4. محقق لازم است نسبت به كلام و رفتار پاسخگو حساسيت لازم را داشته باشد و معناي آنها را درك كند. برخی به ‌‌”حساسیت‌ نظری‌‌” محقق اشاره دارند. حساسیت نظری بـرای‌ ارزیابی‌ مهارت و آمادگی محقق برای انجام یک‌ تحقیق کیفی گاه كاربرد دارد. حـساسیت نظری نشان‌دهنده آگاهی محقق از معانی‌ داده‌ها، بینش‌ و توانایی معنا بخشیدن به داده‌ها، ظرفیت درک و توانایی جدا كردن  موارد مرتبط از نامرتبط است. حساسیت نظری از‌ طريق مرور ادبيات تجربي و نطري، تجارب حرفه‌ای و شخصی ممكن است بدست آيد.

5. خلاقيت محقق يكي از مشخصات مهم پژوهشگر كيفي است كه بتواند با قدرت خلاقيت و نوآوري مفاهيم استخراج شده را به طرزي نوآورانه ارائه كند.

6.  لازم است پژوهشگر كيفي گهكاه چند قدم از موضع خوب عقب برود و تحليل خود را از فاصله بيشتر بازنگري و نقد كند و مجدد به كار و ادامه آن بپردازد .

7. محقق گراندد تئوري ترجيحا بهتر است بر روي موضوعي كار كند كه دغدغه او بوده و مجذوب آن باشد.

با توجه به اينكه بيشتر پژوهشگران و دانشجوياني كه كار كيفي گراندد تئوري را آغاز مي كنند، در ابتدا ممكن است اين مهارتها را نداشته باشند، لازم است كار خود را در كنار مشاورين و اساتيد راهنمايي با تجربه كار كيفي و ترجيحا” گراندد تئوري دنبال كنند.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *